Không đội mũ bảo hiểm khi điều khiển xe máy hoặc chở người ngồi sau không đội mũ bảo hiểm là lỗi vi phạm giao thông khá phổ biến. Nhiều người vẫn chủ quan cho rằng chỉ đi quãng đường ngắn, chạy trong hẻm hoặc di chuyển gần nhà thì không cần đội mũ bảo hiểm.
Tuy nhiên, theo quy định pháp luật, người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy và người ngồi trên xe đều phải chấp hành quy định đội mũ bảo hiểm đúng cách khi tham gia giao thông, trừ một số trường hợp ngoại lệ được pháp luật quy định.
Vậy không đội mũ bảo hiểm bị phạt bao nhiêu tiền năm 2026? Người điều khiển xe không đội mũ và người ngồi sau không đội mũ có bị xử phạt giống nhau không? Trường hợp đội mũ nhưng không cài quai có bị phạt không? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Theo quy định tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025, hành vi không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ bảo hiểm không cài quai đúng quy cách khi tham gia giao thông sẽ bị xử phạt hành chính.
Mức phạt áp dụng đối với người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy và người được chở trên xe được quy định cụ thể theo từng hành vi vi phạm.
Theo điểm h khoản 2 Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy và các loại xe tương tự nếu có một trong hai hành vi sau sẽ bị xử phạt:
Phạt từ 400.000 – 600.000 đồng
Mức phạt này áp dụng cho người điều khiển phương tiện vi phạm, không phụ thuộc vào việc di chuyển quãng đường dài hay ngắn.
Không chỉ người điều khiển xe, người ngồi phía sau xe máy cũng có trách nhiệm đội mũ bảo hiểm và cài quai đúng quy cách.
Theo điểm b khoản 5 Điều 12 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người được chở trên xe mô tô, xe gắn máy và các loại xe tương tự nếu không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ nhưng không cài quai đúng quy cách sẽ bị xử phạt.
Phạt từ 400.000 – 600.000 đồng
Như vậy, người ngồi sau không đội mũ bảo hiểm có thể bị xử phạt trực tiếp, không chỉ người điều khiển xe mới phải chịu trách nhiệm.
Theo điểm i khoản 2 Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy chở người ngồi trên xe không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ nhưng không cài quai đúng quy cách cũng bị phạt từ 400.000 – 600.000 đồng.
Ví dụ:
Lưu ý: Người điều khiển xe không bị phạt lỗi chở người không đội mũ trong một số trường hợp ngoại lệ được quy định, gồm chở người bệnh đi cấp cứu, trẻ em dưới 06 tuổi hoặc áp giải người có hành vi vi phạm pháp luật.
Câu trả lời là có.
Nhiều người có thói quen đội mũ bảo hiểm để đối phó khi đi qua chốt kiểm tra giao thông, nhưng không cài quai hoặc chỉ đặt quai dưới cằm mà không khóa lại.
Theo quy định tại điểm h và điểm i khoản 2 Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, hành vi đội mũ bảo hiểm nhưng không cài quai đúng quy cách cũng bị xử phạt tương tự hành vi không đội mũ.
Một số tình huống thường gặp:
Vì vậy, khi tham gia giao thông, người điều khiển xe và người ngồi sau cần đội mũ đúng cách, điều chỉnh quai vừa vặn và khóa chốt chắc chắn để bảo vệ bản thân.
Không phải mọi trường hợp người ngồi trên xe không đội mũ bảo hiểm đều bị xử phạt. Pháp luật có quy định một số trường hợp ngoại lệ cụ thể.
Theo điểm i khoản 2 Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe không bị xử phạt lỗi chở người không đội mũ bảo hiểm trong các trường hợp:
Tuy nhiên, cần phân biệt giữa trường hợp ngoại lệ khi chở người và nghĩa vụ đội mũ bảo hiểm của người điều khiển xe.
Ví dụ: Khi chở trẻ em dưới 06 tuổi, người điều khiển xe không bị phạt lỗi chở người không đội mũ bảo hiểm. Nhưng bản thân người điều khiển vẫn phải đội mũ bảo hiểm đúng quy định.
Đây là những trường hợp ngoại lệ được quy định cụ thể, không có nghĩa người tham gia giao thông được tự ý bỏ qua quy định đội mũ bảo hiểm trong những tình huống khác.
Không chỉ xe máy, người điều khiển xe đạp điện cũng phải chấp hành quy định đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông.
Theo điểm d và điểm đ khoản 4 Điều 9 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe đạp máy có thể bị xử phạt nếu:
Phạt từ 400.000 – 600.000 đồng
Quy định này áp dụng cho cả trường hợp người điều khiển xe đạp điện và người được chở trên xe vi phạm nghĩa vụ đội mũ bảo hiểm.
Theo khoản 2 Điều 33 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, người lái xe và người được chở trên xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh, xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm theo đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và cài quai đúng quy cách.
Để chấp hành đúng quy định, người tham gia giao thông cần lưu ý những nội dung sau:
Mũ bảo hiểm phải đúng quy chuẩn
Không phải loại mũ nào có hình dáng giống mũ bảo hiểm cũng được xem là mũ bảo hiểm hợp lệ.
Người tham gia giao thông nên lựa chọn sản phẩm chuyên dụng dành cho người đi mô tô, xe máy, đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 2:2021/BKHCN.
Một số loại mũ không nên sử dụng thay thế mũ bảo hiểm khi đi xe máy:
Phải cài quai mũ đúng cách
Sau khi đội mũ, người sử dụng cần điều chỉnh quai vừa vặn với khuôn mặt, khóa chốt chắc chắn và kiểm tra độ cố định của mũ.
Không nên đội mũ quá lỏng, để quai buông xuống hoặc không khóa chốt vì có thể khiến mũ bị văng ra khi xảy ra va chạm.
Người ngồi sau cũng phải đội mũ bảo hiểm
Nhiều người thường chỉ chú ý đội mũ cho người lái mà quên chuẩn bị mũ cho người ngồi phía sau.
Đây là hành vi không đúng quy định. Khi chở người thân, bạn bè hoặc trẻ em bằng xe máy, cần chuẩn bị mũ bảo hiểm phù hợp với từng người, đồng thời hướng dẫn cài quai đúng cách.
Đây là vấn đề được nhiều người quan tâm kể từ khi quy định trừ điểm giấy phép lái xe được áp dụng.
Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, hành vi không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ nhưng không cài quai đúng quy cách thuộc nhóm vi phạm bị phạt tiền từ 400.000 đồng đến 600.000 đồng.
Đối với lỗi không đội mũ bảo hiểm, người vi phạm không bị trừ điểm giấy phép lái xe.
Tuy nhiên, nếu trong cùng một lần tham gia giao thông, người điều khiển còn thực hiện những hành vi vi phạm khác có quy định trừ điểm thì vẫn có thể bị áp dụng hình thức xử phạt tương ứng.
Do đó, người điều khiển phương tiện cần chú ý chấp hành đầy đủ các quy định về an toàn giao thông, không chỉ riêng việc đội mũ bảo hiểm.
Đội mũ bảo hiểm không chỉ là nghĩa vụ bắt buộc theo quy định pháp luật mà còn là biện pháp quan trọng giúp bảo vệ tính mạng và hạn chế chấn thương khi xảy ra tai nạn giao thông.
Bên cạnh việc sử dụng mũ bảo hiểm đúng quy cách, người tham gia giao thông cần chủ động tìm hiểu luật giao thông, nhận biết biển báo, tuân thủ tín hiệu đèn và điều khiển phương tiện đúng quy định.
Đối với những người đang có nhu cầu học và thi giấy phép lái xe, việc nắm vững kiến thức pháp luật giao thông sẽ giúp quá trình học lý thuyết, thực hành và tham gia giao thông sau này thuận lợi hơn.
Trường Dạy Lái Xe Hơi Lâm Gia cung cấp các chương trình đào tạo giấy phép lái xe máy và ô tô tại TP.HCM:
Học viên được hướng dẫn kiến thức luật giao thông, kỹ năng điều khiển phương tiện và thực hành lái xe theo chương trình đào tạo.
Nếu cần tư vấn khóa học, bạn có thể liên hệ Lâm Gia qua hotline 0974.44.88.66 để được hỗ trợ.
Các nội dung về mức phạt lỗi không đội mũ bảo hiểm trong bài viết được đối chiếu theo những văn bản sau:
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, ngày 27/06/2024, đặc biệt khoản 2 Điều 33 quy định về đội mũ bảo hiểm.
Nghị định 168/2024/NĐ-CP, ngày 26/12/2024:
Nghị định 238/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 15/08/2026, sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Những sửa đổi được công bố không thay đổi các mức phạt về hành vi không đội mũ bảo hiểm nêu trong bài.
Học phí trọn gói
Liên hệ ngay
*Cam kết không phát sinh chi phí
